WHOIS là cách tra "hồ sơ đăng ký" của một tên miền — ai đứng tên, đăng ký qua đâu, hết hạn khi nào, nameserver gì. Hiểu WHOIS và cách tra cho người mới.
Bạn muốn biết một tên miền đang do ai đứng tên, khi nào hết hạn, hay đang chạy trên nameserver nào? Công cụ giúp bạn tra ra những thông tin đó tên là WHOIS. Vậy WHOIS là gì, nó cho biết những gì và dùng ra sao? Bài viết này sẽ giải thích thật dễ hiểu, hợp với người mới bắt đầu.
Nếu bạn chưa nắm rõ tên miền là gì, hãy đọc trước bài Tên miền là gì để có kiến thức nền nhé.
WHOIS là gì?
WHOIS (đọc là "who is" — nghĩa là "ai đây") là một hệ thống tra cứu thông tin đăng ký của một tên miền. Bạn nhập một tên miền vào công cụ WHOIS, nó sẽ cho biết ai đang làm chủ, tên miền được mua qua đơn vị nào, đăng ký từ bao giờ và khi nào hết hạn.
Cách dễ hình dung nhất: tra WHOIS giống như tra "giấy tờ đăng ký" của tên miền. Cũng như tra hồ sơ đăng ký xe: gõ biển số ra tên chủ xe, ngày đăng ký, hạn đăng kiểm; còn gõ tên miền vào WHOIS thì ra người đứng tên, ngày đăng ký và ngày hết hạn. Tóm lại, WHOIS là nơi tra hồ sơ đăng ký của một tên miền.
WHOIS cho biết những thông tin gì?
Sau khi tra, kết quả thường có mấy mục sau:
- Chủ sở hữu: Tên của cá nhân hoặc tổ chức đang sở hữu tên miền đó.
- Nhà đăng ký: Công ty mà tên miền được mua qua.
- Ngày đăng ký & ngày hết hạn: Cho biết tên miền được đăng ký từ khi nào và cần gia hạn trước lúc nào.
- Nameserver: Đang dùng cặp
ns1/ns2của đơn vị nào quản lý (muốn hiểu rõ, xem bài Nameserver là gì nhé). - Trạng thái: Tình trạng của tên miền — đang hoạt động, đang bị khóa, hay sắp hết hạn.
WHOIS và bản ghi DNS khác nhau chỗ nào?
Nhiều người hay nhầm hai thứ này, nhưng chúng khác nhau rõ rệt. WHOIS cho biết thông tin giấy tờ đăng ký — ai đang sở hữu tên miền, hạn dùng đến khi nào. Còn bản ghi DNS lo phần chỉ đường — dặn tên miền này trỏ về máy chủ nào, email gửi đến thì giao cho ai (muốn hiểu kỹ, xem bài các loại bản ghi DNS). Nói gọn: WHOIS là giấy tờ sở hữu, còn DNS là bản đồ chỉ đường.
Tra WHOIS để làm gì?
- Xem ngày hết hạn: Để biết tên miền của bạn (hoặc tên miền bạn muốn mua) còn hạn bao lâu; quên gia hạn là có thể mất tên.
- Kiểm tra tên đã có chủ chưa: Nếu tra ra đã có thông tin đăng ký thì tên đó đã có người sở hữu rồi.
- Kiểm tra nameserver: Để chắc chắn tên miền đang dùng đúng nameserver mà bạn đã cài đặt.
- Tham khảo độ uy tín qua tuổi tên miền: Tuổi tên miền chỉ là một tham khảo — tên lập lâu năm thường nghe đáng tin hơn, nhưng đừng tin tuyệt đối (kẻ xấu vẫn có thể mua lại tên cũ để lừa đảo).
Lưu ý quan trọng: WHOIS chỉ cho biết tên miền đã có chủ hay chưa. Nếu muốn biết chắc một tên còn đăng ký mua được không và giá bao nhiêu, hãy vào trang đăng ký tên miền tại cloudmoon.net gõ thử, nó báo chính xác cho bạn.
Vì sao thông tin WHOIS thường bị ẩn?
Trước đây WHOIS công khai gần như toàn bộ thông tin liên hệ của chủ sở hữu lên mạng, khiến chủ tên miền dễ bị spam và lừa đảo làm phiền. Vì vậy ngày nay, để bảo vệ danh tính cá nhân, phần lớn thông tin liên hệ nhạy cảm đã được ẩn bớt (tính năng này gọi là WHOIS privacy). Riêng tên miền .vn, người đứng tên vẫn phải khai báo đầy đủ, nhưng khi hiển thị công khai thường chỉ hiện các thông tin thủ tục (ngày đăng ký/hết hạn, nhà đăng ký, nameserver…), còn thông tin cá nhân được giữ kín theo quy định.
Nếu bạn muốn ẩn thông tin của chính mình, bạn có thể bật tính năng WHOIS privacy (domain privacy) ngay trong trang quản lý tên miền — nhiều đuôi tên miền có sẵn tính năng này, đôi khi còn miễn phí.
Gần đây còn có RDAP — một chuẩn tra cứu mới đang dần thay thế WHOIS. RDAP trả về kết quả gọn gàng hơn và kiểm soát quyền riêng tư tốt hơn.
Cách tra cứu WHOIS
- Dùng công cụ trực tuyến: Bạn có thể dùng công cụ kiểm tra tên miền tại cloudmoon.net — chọn mục WHOIS, nhập tên miền là ra thông tin đăng ký ngay.
- Cách đọc kết quả: Bạn chỉ cần chú ý ngày hết hạn và phần nameserver — đây là hai thông tin hay dùng nhất.
- Riêng tên miền .vn: Hãy vào trang của cơ quan quản lý tên miền quốc gia (VNNIC) để tra cho chuẩn.
Để bạn dễ hình dung, một kết quả tra WHOIS gọn thường trông như sau:
- Tên miền:
tencuaban.com - Nhà đăng ký: Tên công ty bạn mua tên miền qua
- Ngày đăng ký: 10/01/2022 — Ngày hết hạn: 10/01/2026 (để ý dòng này để canh gia hạn nhé)
- Nameserver:
ns1.tencuaban.com,ns2.tencuaban.com - Trạng thái: Đang hoạt động
Nói tóm lại, người mới chỉ cần xem ngày hết hạn và nameserver là đủ dùng; mấy dòng còn lại xem để tham khảo thôi.
Câu hỏi thường gặp
WHOIS là gì?
WHOIS là hệ thống tra cứu thông tin đăng ký của một tên miền — giúp bạn biết ai đang đứng tên, mua qua đơn vị nào, đăng ký từ bao giờ, hết hạn khi nào và đang dùng nameserver nào.
Tra WHOIS cho biết những gì?
Thường là: chủ sở hữu, nhà đăng ký, ngày đăng ký và ngày hết hạn, tên nameserver, cùng trạng thái của tên miền. Một số thông tin liên hệ nhạy cảm có thể bị ẩn để giữ kín danh tính.
Vì sao thông tin WHOIS bị ẩn?
Để bảo vệ chủ tên miền khỏi bị spam và lừa đảo làm phiền. Nhiều thông tin liên hệ được ẩn đi (tính năng WHOIS privacy); người ngoài chỉ thấy được vài thông tin thủ tục quản lý cơ bản.
Tra WHOIS có biết tên miền còn mua được không?
WHOIS chỉ báo tên miền này đã có chủ hay chưa, chứ không phải nơi để mua bán. Muốn biết chắc một tên còn trống để đăng ký không và giá bao nhiêu, hãy vào trang đăng ký tên miền gõ thử.
WHOIS và bản ghi DNS khác nhau ở đâu?
WHOIS cho biết thông tin giấy tờ đăng ký (ai đứng tên, hạn đến khi nào). Còn bản ghi DNS lo phần định tuyến (dặn tên miền trỏ về máy chủ nào, email gửi đi đâu). Nói gọn: một bên lo giấy tờ sở hữu, một bên là bản đồ chỉ đường.
Tóm lại, WHOIS giúp bạn tra "hồ sơ đăng ký" của một tên miền: ai đứng tên, mua qua đâu, hạn dùng đến bao giờ, và đang dùng nameserver nào. Người mới thường dùng WHOIS nhất để canh ngày hết hạn kẻo lỡ mất tên miền của mình. Bạn có thể tra cứu nhanh bằng công cụ kiểm tra tên miền, hoặc tham khảo các dịch vụ tên miền tại cloudmoon.net.
Nguồn tham khảo
Xem video
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!